عمل ماموپلاستی را انجام داده‌اید، دوران نقاهت را پشت‌سر گذاشته‌اید و حالا فقط یک موضوع ذهنتان را درگیر کرده است: جای بخیه‌ها! شاید نگران باشید که این خط‌های قرمز یا تیره هیچ‌وقت از روی پوستتان پاک نشوند؛ اما برای قضاوت درباره ظاهر نهایی هنوز ممکن است خیلی زود باشد؛ چون ترمیم اسکار ماه‌ها ادامه دارد و این مدت می‌توان با مراقبت درست به بهترشدن ظاهرش کمک کرد.
در ادامه این مقاله از سایت دکتر حامد باقری، روش‌های از بین بردن جای بخیه ماموپلاستی را بررسی می‌کنیم تا بدانید چه کارهایی واقعا موثر هستند و چه زمانی باید به‌سراغ درمان‌های تخصصی‌تر بروید.
آیا جای بخیه ماموپلاستی کاملا از بین می‌رود؟
اگر بخواهیم واقع‌بینانه به این سوال جواب بدهیم، باید بگوییم که جای بخیه ماموپلاستی هیچ‌وقت به‌طور کامل از بین نمی‌رود، اما می‌تواند به‌اندازه‌ای کمرنگ باشد که به‌سختی دیده شود. پس اگر تازه عمل کرده‌اید و رد بخیه‌ها هنوز قرمز، برجسته یا تیره است، برای نگرانی درباره ظاهر نهایی آن‌ها خیلی زود است. پوست شما هنوز در حال ترمیم است و این خط‌ها معمولا طی 12 الی 24 ماه به‌تدریج صاف‌تر، نرم‌تر و کمرنگ‌تر خواهند شد.
البته قرار نیست جای بخیه همه افراد به یک اندازه محو شود. عواملی مثل ژنتیک، نوع پوست، محل برش جراحی، میزان کشش پوست و مراقبت‌های بعد از عمل روی ظاهر نهایی اسکار تاثیر دارند. خوشبختانه روش‌هایی مثل ژل سیلیکونی، لیزر و بعضی درمان‌های تخصصی هم وجود دارند که بسته به نوع اسکار می‌توانند به کمتر دیده‌شدن جای بخیه‌ها کمک کنند.
بهترین روش‌های از بین بردن جای بخیه ماموپلاستی
برای درمان جای بخیه ماموپلاستی، روش‌های مختلفی وجود دارد؛ از ژل‌های سیلیکونی و کرم‌های ترمیم‌کننده گرفته تا لیزر و درمان‌های تخصصی‌تر. اما قبل از انتخاب هر روشی، باید ببینیم جای بخیههایتان چه وضعیتی دارد. مثلا اسکاری که هنوز قرمز است، لزوما به همان درمانی نیاز ندارد که برای یک جای بخیه قدیمی و برجسته استفاده می‌شود. بیایید ببینیم که هر روش چه کاربردی دارد و برای چه شرایطی مناسب‌تر است.
۱. استفاده از ژل و ورق سیلیکونی
ژل‌ها و ورق‌های سیلیکونی از شناخته‌شده‌ترین روش‌ها برای بهبودی جای بخیه در ماموپلاستی هستند. این محصولات با حفظ رطوبت پوست به نرم‌ترشدن بافت اسکار کمک می‌کنند و می‌توانند قرمزی، خارش و برجستگی آن را کاهش بدهند؛ البته قرار نیست با چند بار استفاده نتیجه بگیرید و معمولا باید چند ماه به‌طور منظم از آن‌ها استفاده کنید.
دقت کنید که استفاده از سیلیکون فقط بعد از بسته‌شدن کامل زخم و با تایید جراح مجاز است؛ این محصولات نباید روی زخم‌های باز یا زخم‌های ترشح‌دار قرار بگیرند.
۲. استفاده از پماد برای جای بخیه ماموپلاستی
اگر به‌دنبال بهترین ترمیم کننده جای بخیه ماموپلاستی هستید، بهتر است بدانید که یک محصول مشخص برای همه افراد بهترین انتخاب نیست. ژل‌های سیلیکونی از گزینه‌هایی هستند که شواهد علمی بیشتری برای بهبود ظاهر اسکار دارند، اما بعضی کرم‌ها فقط به حفظ رطوبت و کاهش خشکی پوست کمک می‌کنند. بنابراین بهتر است محصول ترمیم‌کننده را با توجه به نوع جای بخیه و نظر جراحتان انتخاب کنید.
۳. ماساژ جای بخیه ماموپلاستی
اگر جای بخیههایتان بسته شده اما هنوز کمی سفت و خشک به نظر می‌رسد، ماساژ ملایم ممکن است به نرم‌ترشدن بافت و کاهش احساس کشیدگی کمک کند. این کار معمولا با نوک انگشتان و حرکات آرام دایره‌ای افقی و عمودی انجام می‌شود.
فقط یادتان باشد ماساژ زودهنگام یا محکم می‌تواند به بافت در حال ترمیم آسیب بزند؛ بنابراین تا زمانی که زخم کاملا ترمیم نشده و جراحتان اجازه نداده است، ماساژ را شروع نکنید.
4. لیزر جای بخیه ماموپلاستی
اگر چند ماه از عملتان گذشته و جای بخیه‌ها همچنان قرمز، ضخیم یا ناهموار باقی مانده، ممکن است پزشک لیزر را پیشنهاد بدهد. البته نوع لیزر به مشکلی که دارید هم بستگی دارد.
لیزر جای بخیه را به‌طور کامل پاک نمی‌کند و ممکن است برای رسیدن به نتیجه مناسب، چند جلسه درمان لازم باشد. زمان شروع و نوع لیزر هم باید با توجه به وضعیت ترمیم پوست تعیین شود.
۵. میکرونیدلینگ جای بخیه ماموپلاستی
میکرونیدلینگ با ایجاد سوراخ‌های بسیار ریز در پوست، فرایند بازسازی کلاژن را تحریک می‌کند. این روش ممکن است برای بعضی اسکارهای بالغ که سطح ناهموار یا فرورفته دارند، مفید باشد.
بااین‌حال، میکرونیدلینگ برای همه جای بخیه‌ها انتخاب مناسبی نیست؛ به‌خصوص اگر اسکار برجسته، ملتهب یا مستعد کلوئید داشته باشید. به همین دلیل، انجام آن باید بعد از بررسی پزشک باشد.
۶. تزریق کورتون برای جای بخیه برجسته
گاهی جای بخیه به‌جای اینکه به‌مرور صاف شود، برجسته و ضخیم باقی می‌ماند. اگر چنین وضعیتی دارید، ممکن است با یک اسکار هیپرتروفیک یا کلوئیدی روبه‌رو باشید.
در این شرایط، پزشک می‌تواند با تزریق کورتیکواستروئید به داخل اسکار، به کاهش ضخامت، سفتی و خارش آن کمک کند. این روش معمولا به چند جلسه درمان نیاز دارد و برای جای بخیه‌های صاف و معمولی استفاده نمی‌شود.
برای از بین بردن جای بخیه ماموپلاستی در خانه چه کار کنیم؟
بعضی مراقبت‌های ساده خانگی می‌توانند به بهترشدن ظاهر اسکار کمک کنند؛ البته به شرطی که درست و در زمان مناسب انجام شوند.
1. سوتین طبی را طبق دستور جراحتان بپوشید.
شاید فکر کنید سوتین طبی فقط برای کاهش ورم سینه است، اما این سوتین با حمایت از بافت سینه، به کمترشدن حرکت و کشش روی محل بخیه هم کمک می‌کند. مدت استفاده از سوتین طبی بعد از عمل ماموپلاستی به شرایط جراحی شما بستگی دارد؛ پس تا زمانی که پزشکتان توصیه کرده، پوشیدنش را ادامه دهید.
2. جای بخیه‌ها را از آفتاب دور نگه دارید.
نور خورشید می‌تواند باعث تیره‌ترشدن جای بخیه و ماندگارترشدن تغییر رنگ آن بشود. بهتر است حداقل تا یک سال، اسکارها را با لباس مناسب بپوشانید و اگر در معرض آفتاب قرار می‌گیرند، بعد از ترمیم کامل زخم از ضدآفتاب طیف گسترده با SPF 30 یا بالاتر استفاده کنید.
3. فعلا سراغ ورزش‌های سنگین نروید.
بلندکردن اجسام سنگین، انجام حرکات شدید بالاتنه یا فعالیت‌هایی که باعث کشیده‌شدن پوست سینه می‌شوند، ممکن است به بخیه‌های در حال ترمیم فشار بیاورند. بنابراین برای شروع دوباره ورزش عجله نکنید و زمان برگشت به فعالیت‌های مختلف را از جراحتان بپرسید.
4. سیگار و قلیان را کنار بگذارید.
نیکوتین و دود دخانیات می‌توانند خون‌رسانی و اکسیژن‌رسانی به بافت‌ها را مختل کنند و روند ترمیم زخم را به تاخیر بیندازند؛ بنابراین اگر می‌خواهید پوستتان شرایط بهتری برای ترمیم داشته باشد، توصیه‌های پزشکتان درباره قطع دخانیات را جدی بگیرید.
5. جای بخیه‌ها را دستکاری نکنید.
حتی اگر محل بخیه خارش داشت، سعی نکنید با خاراندن، کندن دلمه‌ها یا استفاده از اسکراب، ظاهرش را بهتر کنید. همچنین روغن‌های گیاهی، ویتامین E موضعی و ترکیبات خانگی را بدون تایید جراح روی محل بخیه نزنید؛ چون بعضی از این مواد ممکن است باعث حساسیت و تحریک پوست بشوند.
برای اینکه بدانید در دوره نقاهت عمل ماموپلاستی چه مراقبت‌هایی ضروری‌ست و چه فعالیت‌هایی را باید موقتا کنار بگذارید، پیشنهاد می‌کنیم راهنمای کامل این دوران را هم بخوانید.
جای بخیه ماموپلاستی چقدر طول می‌کشد تا محو شود؟
اگر چند هفته از عملتان گذشته و هنوز جای بخیه‌ها قرمز یا برجسته است، نگران نباشید؛ این ظاهر لزوما نشانه بدجوش‌خوردن زخم نیست. کمرنگ‌شدن جای بخیه ماموپلاستی معمولا بین 12 تا 24 ماه زمان می‌برد و در این مدت، رنگ و بافت اسکار به‌تدریج تغییر می‌کند. حتی ممکن است جای بخیه‌ها در ماه‌های اول کمی پررنگ‌تر از قبل بشود و بعد شروع به محوشدن بکند. برای اینکه بدانید دقیقا چه چیزی در انتظارتان است، روند معمول ترمیم را در جدول زیر برای‌تان آورده‌ایم.
| زمان بعد از ماموپلاستی | تغییرات احتمالی جای بخیه |
| ماه اول | محل بخیه ممکن است قرمز، صورتی، حساس یا کمی برجسته باشد. |
| ماه‌های ۱ تا ۳ | ممکن است اسکارها موقتا پررنگ‌تر، سفت‌تر یا برجسته‌تر باشند. |
| ماه‌های ۳ تا ۶ | در بعضی افراد، قرمزی کمتر می‌شود و بافت اسکار کم‌کم نرم‌تر می‌شود. |
| ماه‌های ۶ تا ۱۲ | جای بخیه‌ها معمولا صاف‌تر و کمرنگ‌تر شده و کمتر به چشم می‌آید. |
| ماه‌های ۱۲ تا ۲۴ | اسکار به ظاهر نهایی خودش نزدیک می‌شود و ممکن است به خطی باریک و روشن تبدیل شود. |
البته این زمان‌بندی برای همه یکسان نیست. بعضی افراد زودتر تغییرات را می‌بینند و برای بعضی‌ها روند ترمیم بیشتر طول می‌کشد. اگر بعد از چند ماه هنوز جای بخیههایتان مشخص است، لزوما به این معنی نیست که به درمان جواب نمی‌دهد. اما اگر اسکار به‌مرور ضخیم‌تر می‌شود، از محدوده برش فراتر می‌رود یا با درد و خارش آزاردهنده همراه است، بهتر است جراحتان آن را بررسی کند.
آیا جای بخیه ماموپلاستی در همه قسمت‌های سینه یکسان ترمیم می‌شود؟
نه لزوما! شاید متوجه شده باشید که جای بخیه دور هاله سینه‌تان کمرنگ‌تر شده، اما خط بخیه زیر سینه هنوز قرمز یا برجسته است. این تفاوت می‌تواند کاملا طبیعی باشد؛ چون محل برش، میزان کشش پوست و نحوه ترمیم بافت‌ها روی ظاهر نهایی جای بخیه تاثیر دارند. در ماموپلاستی، بسته به میزان بزرگی و افتادگی سینه‌ها، معمولا از سه الگوی برش استفاده می‌شود که هرکدام جای بخیه متفاوتی به جا می‌گذارند.
۱. جای بخیه دور هاله سینه (برش دوناتی)
در این روش، برش فقط دور هاله سینه ایجاد می‌شود. از آنجایی که رنگ پوست هاله با پوست اطراف متفاوت است، جای بخیه ممکن است بعد از ترمیم کمتر به چشم بیاید. البته در بعضی افراد، این خط می‌تواند پهن‌تر یا روشن‌تر از پوست اطراف باقی بماند. برش دوناتی معمولا برای کاهش حجم بسیار جزئی یا اصلاح محدود فرم سینه کاربرد دارد.
۲. جای بخیه عمودی زیر سینه (برش آبنباتی)
در این روش، علاوه‌بر برش دور هاله، یک خط عمودی هم از پایین هاله تا چین زیر سینه ایجاد می‌شود. این خط به‌دلیل قرارگرفتن روی پوست سینه و کششی که ممکن است به آن وارد شود، گاهر دیرتر کمرنگ می‌شود؛ البته با گذشت زمان، معمولا ظاهرش بهبود پیدا می‌کند. این الگوی برش بیشتر برای کوچک‌کردن سینه‌ها استفاده می‌شود.
۳. جای بخیه افقی در چین زیر سینه (برش لنگری)
در روش لنگری، علاوه‌بر دو برش قبلی، یک برش افقی هم در چین زیر سینه ایجاد می‌شود. این الگو معمولا برای سینه‌های بزرگ‌تر یا افتادگی شدیدتر کاربرد دارد. مزیت محل برش افقی این است که اغلب در چین طبیعی زیر سینه پنهان می‌شود؛ اما به‌دلیل فشار، رطوبت و اصطکاک احتمالی در این ناحیه، مراقبت از زخم اهمیت زیادی دارد.
در نهایت، طولانی‌تربودن جای بخیه لزوما به معنی بدتر ترمیم‌شدن آن نیست. ممکن است یک اسکار بلند به‌خوبی کمرنگ شود، اما یک برش کوتاه به‌دلیل استعداد ژنتیکی یا کشش پوست، برجسته باقی بماند.
اگر هنوز ماموپلاستی انجام نداده‌اید، بهتر است بدانید که انتخاب جراح مناسب می‌تواند تاثیر زیادی روی فرم نهایی سینه‌ها و ظاهر جای بخیه‌ها داشته باشد. دکتر حامد باقری، یکی از بهترین جراحان ماموپلاستی در قم، می‌توانند در یک جلسه مشاوره، شما را برای انتخاب روش مناسب جراحی راهنمایی کنند. خبر خوب این است که امکان پرداخت قسطی هزینه ماموپلاستی هم در مطب ایشان فراهم است! بنابراین لازم نیست تمام هزینه جراحی را یک‌جا پرداخت کنید و می‌توانید با فشار مالی کمتر برای عملتان برنامه‌ریزی کنید. برای اطلاع از شرایط اقساط و دریافت مشاوره، کافی‌ست از طریق شماره زیر با ما تماس بگیرید.
چه زمانی جای بخیه ماموپلاستی نیاز به بررسی پزشک دارد؟
اگر قرمزی و تورم اطراف بخیه‌ها بیشتر شده، زخم ترشح چرکی یا بوی نامطبوع دارد، بخیه‌ها باز شده‌اند یا دردتان به‌جای کمترشدن شدیدتر شده است، بهتر است هرچه زودتر با جراحتان تماس بگیرید. همچنین برجسته‌شدن غیرعادی جای بخیه یا تب ۳۸ درجه و بالاتر نیاز به بررسی پزشکی دارد. یادتان باشد کمی قرمزی و خارش در دوران ترمیم طبیعی‌ست، اما نباید علائم روبه‌افزایش را نادیده بگیرید. در صورت تنگی نفس یا درد قفسه سینه هم فورا به اورژانس مراجعه کنید.
جمع‌بندی
برای از بین بردن جای بخیه ماموپلاستی، قبل از هر چیزی باید کمی صبور باشید! پوست شما حتی ماه‌ها بعد از جراحی هم در حال بازسازی خودش است و ممکن است ظاهر بخیه‌ها به‌مرور خیلی بهتر شود. البته اگر اسکارها برجسته، تیره یا پهن باقی بمانند، روش‌هایی مثل ژل سیلیکونی، لیزر و درمان‌های تخصصی می‌توانند به شما کمک کنند. مهم این است که بدانید هر جای بخیه، به درمان متفاوتی نیاز دارد؛ پس به‌جای امتحان‌کردن روش‌های مختلف، بهتر است با کمک جراحتان مناسب‌ترین راه را انتخاب کنید.